تاثیر چاقی بر دیابت نوع ۲

تاثیر چاقی بر دیابت نوع ۲

تاثیر چاقی بر دیابت نوع ۲

۳ بهمن ۹۷ بیماری های مرتبط با چاقی

افراد چاق بیش از سایرین در خطر ابتلا به انواع دیابت خصوصا دیابت نوع ۲ قرار دارند که با نام های دیابت مقاوم به انسولین یا دیابت بزرگسالان نیز شناخته می شود. میزان قند خون در دیابت نوع ۲ بسیار بالا می باشد.

در افراد چاق، سلول های بافت چربی مجبورند از میزان مصرفی خود، مواد غذایی بیشتری را دریافت کنند. استرس باعث می شود که این سلول ها ملتهب شده و در نتیجه پروتئینی به نام سیتوکینز آزاد کنند. سیتوکینز سیگنال های گیرنده ی انسولین را مسدود کرده و در نهایت موجب مقاومت به انسولین می شود.

انسولین این امکان را برای سلول ها فراهم می کند که گلوکز را مصرف کرده و انرژی به دست آورند. هنگامی که در برابر انسولین مقاوم باشید، بدن قادر به تبدیل گلوکز به انرژی نخواهد بود و در نهایت سطح قند خون همیشه بالا خواهند ماند.

علاوه بر این، استرس می تواند موجب التهاب سلول های چربی و در نتیجه بروز بیماری های مرتبط با چاقی مانند بیماری های قلبی شود.

دیابت نوع ۲ در دوران جوانی آغاز می شود

کودکان چاق ۴ برابر دیگران در خطر ابتلا به دیابت نوع دو، پس از ۲۵ سالگی شان هستند. طبق مطالعه ای که در انگلستان برای کودکان ۲ تا ۱۵ سال انجام شد، کودکانی که از BMI بالایی برخوردار هستند، ۴ مرتبه بیش از کودکانی با BMI نرمال به دیابت جوانی مبتلا می شوند.

در گذشته فکر می کردند که دیابت نوع دو تنها مختص بزرگسالان می باشد در حالی که امروزه دیابت نوع دو در کودکان زیادی شناسایی و تشخیص داده شده است. پزشکان علت آن را چاقی، رژیم غذایی ناسالم و کم تحرکی می دانند. چاقی همچنین می تواند علت دیابت نوع یک در کودکان باشد با اینکه دیالت نوع یک، نوعی بیماری خود ایمنی می باشد، عواملی مانند چاقی و مقاومت به انسولین می تواند بیماری را پیچیده تر کند. مطالعه ای که بر روی صد هزار کودک یک ساله انجام گرفت نشان می دهد که نوزادانی که اضافه وزن داشته و یا چاق بودند، ارتباط مستقیمی با ابتلا به دیابت نوع دو داشتند. هر چه وزن کودک سنگین تر باشد، تشخیص دیابت نوع دو در سن پایین تری انجام می شود. اگرچه مقاومت در برابر انسولین تنها علت دیابت نوع یک نیست اما با توجه به این تحقیق، می توان به نقش چاقی کودکان در بروز هر دو نوع دیابت پی برد.

چاقی کودکان

تاثیر خواب در ابتلا به دیابت

ارتباط بین چاقی و دیابت آنقدر ها هم مستقیم نیست بلکه عوامل دیگری مانند خواب می توانند این ارتباط را تشدید کنند. خواب برای بسیاری از عملکرد های اساسی بدن مانند تنظیم انسولین ضروری می باشد. عدم درمان مشکلات و اختلالات خواب مانند آپنه خواب (که بیشتر در افراد چاق دیده می شود)، می تواند موجب افزایش وزن و در نتیجه مقاومت به انسولین و دیابت نوع دو شود.

چربی های شکم و پهلو و کل بدن دو علت عمده ابتلا به آپنه خواب می باشند زیرا چربی اضافی در حلق ممکن است راه تنفسی را مسدود کند و موجب آپنه خواب شود.

در واقع در اینجا گروهی از عوامل ابتلا به دیابت دست به دست هم داده و منجر به این بیماری می شوند. افراد چاق بیشتر در معرض آپنه خواب انسدادی هستند که حتی آپنه خواب خفیف نیز می تواند موجب اختلال در فرآیند های متابولیکی بدن شده و احتمال ابتلا به دیابت را افزایش می دهد.

متخصصان غدد بر این باورند که خواب ناکافی نه تنها بر سطح قند خون اثر گذاشته بلکه در سایر فرآیند های بدن مانند کلسترول و فشار خون نیز اختلال ایجاد می کند. احتمال بروز این مشکلات در افراد چاق چندین برابر می باشد. متاسفانه بسیاری از مبتلایان به دیابت نوع ۲ خواب درست و کافی ندارند و این شامل هم کیفیت و هم کمیت خواب می شود. افرادی که خواب کمی دارند (کمتر از ۶ ساعت) و یا بیش از اندازه می خوابند (بیش از ۹ ساعت) بیش از سایرین در معرض ابتلا به دیابت نوع دو قرار دارند. طبق تحقیقی در انگلیس، حدود ۴۵۰۰ کودک که خواب کافی نداشتند، در معرض سه عامل مرتبط با دیابت نوع دو قرار داشتند. این عوامل شامل BMI بالاتر، افزایش مقاومت در برابر انسولین و افزایش سطح گلوکز خون می باشد.

مشکلات خواب

آیا در خطر دیابت نوع ۲ قرار دارید؟

رژیم غذایی و میزان فعالیت روزانه ی فرد تاثیر بسزایی در احتمال ابتلا به دیابت دارد. داشتن اضافه وزن (BMI بین ۲۵ تا ۲۹.۹)، چاقی (BMI بین ۳۰ تا ۳۹.۹ ) و یا چاقی مفرط (BMI بالای ۴۰) به طور چشمگیری احتمال ابتلای فرد را به دیابت نوع ۲ بالا خواهد برد. هر چه اضافه وزن بیشتر باشد، مقاومت عضله ها و سلول های بافت در برابر هورمون انسولین بیشتر خواهد شد. بیش از ۹۰ درصد افرادی که به دیابت نوع دو مبتلا هستند، از چاقی یا اضافه وزن رنج می برند.

علاوه بر وزن اضافی، عوامل دیگری نیز می توانند بر احتمال ابتلا به دیابت نوع دو اثر بگذارند. مانند:

  • کم تحرکی

کم تحرکی و اضافه وزن می تواند دست به دست هم داده و موجب بروز دیابت نوع دو شوند. سلول های ماهیچه ای گیرنده های انسولینی بیشتری نسبت به سلول های چربی دارند بنابراین می توان با ورزش و فعالیت های فیزیکی مقاومت به انسولین را کاهش داد. همچنین تحرک بیشتر می تواند از طریق افزایش تاثیرگذاری انسولین موجب کاهش سطح قند خون شود.

کم تحرکی

  •  تغذیه ناسالم

تغذیه ناسالم می تواند موجب چاقی شود. مصرف چربی زیاد، فیبر کم و کربوهیدرات های ساده همه و همه می توانند منجر به دیابت نوع دو شوند.

  • ژنتیک و پیشینه خانوادگی

به نظر می رسد افرادی که یکی از اعضای خانواده شان به دیابت نوع ۲ مبتلاست بیش از سایرین در خطر ابتلا به آن قرار دارند. آمار ها نشان داده اند که آسیایی ها، ساکنان جزیره اقیانوس آرام، سرخپوستان آمریکایی، آلاسکایی ها، آفریقایی آمریکایی ها و اسپانیایی ها بیش از اروپایی ها یا قفقاز ها به دیابت مبتلا می شوند.

  • افزایش سن

با بالا رفتن سن، احتمال ابتلا به دیابت نوع دو نیز افزایش می یابد. حتی اگر فرد مسن، لاغر باشد باز هم در خطر دیابت قرار خواهد داشت. سِن پانکراس نیز با سن انسان افزایش می یابد به همین دلیل در دوران کهنسالی با کیفیت سابق قادر به ترشح انسولین نخواهد بود. پیر شدن سلول ها موجب مقاومت بیشتر آنها در برابر انسولین خواهد شد.

  • فشار خون وکلسترول بالا

این دو عامل از عوامل پر خطر بسیاری از بیماری ها از جمله دیابت نوع دو می باشند. این شرایط نه تنها به رگ های قلب آسیب وارد می کند بلکه دو متغیر کلیدی در سندورم متابولیکی، علائم چاقی و داشتن رژیم غذایی پر چرب و کم تحرکی نیز می باشند. سندورم متابولیکی خطر بیماری های قلبی، مغزی و دیابت نوع ۲ را افزایش می دهد.

  • سابقه ی دیابت بارداری

دیابت بارداری معمولا تا انتهای بارداری دوام می آورد اما حدود ۵ تا ۱۰ درصد از این خانم ها پس از زایمان نیز تحت تاثیر دیابت خواهند بود.

دیابت بارداری

برای درمان یا کنترل دیابت چه می توان کرد؟

شما می توانید با انتخاب تغذیه ای سالم، ورزش مداوم، کاهش استرس، تغییرات کوچک در رویه زندگی و داروهای کاهش دهنده قند خون، بیماری را کنترل کنید. درمان دیابت نوع ۱ تنها از طریق ترزیق انسولین امکان پذیر است. با این وجود بیماران دیابت نوع ۲ نیز می توانند از انسولین و دارو برای حساس کردن بدن به انسولین و در نتیجه کاهش قند خون استفاده کنند. متاسفانه این دارو ها بی خطر نیستند و ممکن است منجر به افت شدید قند خون و در صورت عدم استفاده صحیح، موجب تشنج، بی هوشی یا مرگ شوند.

به طور کلی، تغذیه مناسب، افزایش فعالیت های فیزیکی و کنترل سطح گلوکز خون می تواند ابتلا به دیابت را به تاخیر انداخته و از بروز عوارض دیابت جلوگیری کند.

اگر شما هم جز افرادی هستید که از چاقی مفرط رنج می برید و به همین علت به دیابت نوع ۲ مبتلا شده اید. باید این مژده را به شما بدهیم که با جراحی لاغری می توانید با یک تیر دو نشان را بزنید. چرا که این جراحی که به تازگی بسیار فراگیر شده است هم می تواند راه حلی برای چاقی و اضافه وزن باشد و هم بیماری های مرتبط با چاقی را تا حد قابل توجهی و در خیلی موارد به طور کلی از بین ببرد.

سوالات و نظرات مرتبط با مقاله

نظر یا سوال خود را ارسال کنید

Question - Fa

اگر مراجعه ی حضوری برای شما مقدور نمی باشد می توانید سوالات خود را به صورت آنلاین از دکتر بپرسید

Drop a file here or click to upload Choose File
Maximum upload size: 205.52MB

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد پر کردن موارد ستاره دار الزامی است